Puanlama

Puanı kim, nasıl veriyor?

Kısaca: yapay zekâ, herkese açık kaynaklardaki verileri aşağıdaki sabit kurallara göre değerlendirip puanlıyor. Kimse kişisel beğenisiyle puan vermiyor, hiçbir marka puan satın alamıyor.

Süreç adım adım

Yapay zekâ her model için Euro NCAP sonuçlarını, kronik sorun kayıtlarını, teknik verileri ve ikinci el piyasasını araştırır.
Topladığı verileri aşağıdaki beş başlığın kurallarına göre 0–10 arasında puanlar ve her puanın gerekçesini yazar.
Genel puan, beş notun ağırlıklı ortalamasıdır. Ağırlıklar her araç için aynıdır.
Bir editör kaynakları ve gerekçeleri kontrol eder. Puan beğenilmediği için değiştirilmez, ancak veri hatalıysa düzeltilir.
Puanlar düzenli olarak gözden geçirilir. Yeni bir kronik sorun ya da test sonucu ortaya çıkarsa puan güncellenir.

Genel puan formülü

Genel puan = Güvenlik × %25 + Güvenilirlik × %30 + Bakım masrafı × %20 + İkinci el × %15 + Konfor × %10

Örnek: Toyota Corolla için 9 × 0.25 + 9.5 × 0.3 + 7.5 × 0.2 + 9 × 0.15 + 8 × 0.1 = 8.8

Neden en büyük ağırlık güvenilirlikte? Çünkü ikinci el alan biri için en büyük risk, beklenmedik ve pahalı bir arızadır. Güvenlik ikinci sırada, çünkü test sonuçları zaten büyük ölçüde nesnel bir veridir.

Ağırlık %25

Güvenlik

Neyi ölçer? Kaza anında yolcuları ne kadar koruduğu ve kazayı önleyen sistemler.

Hangi verilere bakılır? Euro NCAP yıldız sayısı ve test yılı. Standart donanımdaki acil fren, şerit takip ve hava yastığı sayısı. Euro NCAP sonucu olmayan araçlarda donanım listesi esas alınır ve puan en fazla 6'dır.

9–10Euro NCAP 5 yıldız, güncel test, aktif güvenlik sistemleri standart

7–85 yıldız ama eski test ya da 4 yıldız

5–63 yıldız veya test sonucu yok

0–42 yıldız ve altı

Ağırlık %30

Güvenilirlik

Neyi ölçer? Aracın ne sıklıkla ve ne kadar ciddi arıza çıkardığı.

Hangi verilere bakılır? Bilinen kronik sorunların sayısı ve ciddiyeti, şikâyet platformlarındaki yoğunluk, servis ve ekspertiz deneyimleri, uluslararası güvenilirlik raporları.

9–10Bilinen ciddi bir sorun yok

7–8Bir-iki orta önemli sorun, çoğu bakımla önlenebilir

5–6Motor veya şanzımanda yaygın, pahalı bir sorun var

0–4Birden fazla ciddi ve yaygın sorun

Ağırlık %20

Bakım masrafı

Neyi ölçer? Aracı sahip olduğunuz sürece cebinizden çıkacak para.

Hangi verilere bakılır? Yedek parça fiyatı ve bulunabilirliği, periyodik bakım maliyeti, yakıt/enerji tüketimi, yerli üretim olup olmadığı, sanayide tamir edilebilirliği.

9–10Parçası çok ucuz ve her yerde var, tüketimi düşük

7–8Ortalama bakım ve parça masrafı

5–6Premium marka ya da pahalı parçalar

0–4Bakımı çok pahalı ve uzmanlık gerektiriyor

Ağırlık %15

İkinci el

Neyi ölçer? Aracı sattığınızda ne kadar kolay ve ne kadar değer kaybıyla satabileceğiniz.

Hangi verilere bakılır? İlan sitelerindeki talep yoğunluğu, ortalama satış süresi, yıllara göre değer kaybı eğilimi ve markanın Türkiye pazarındaki yeri.

9–10Çok hızlı satılır, değerini çok iyi korur

7–8Talep iyi, normal değer kaybı

5–6Alıcı kitlesi dar veya değer kaybı yüksek

0–4Satması zor

Ağırlık %10

Konfor

Neyi ölçer? Günlük kullanımda ve uzun yolda ne kadar rahat olduğu.

Hangi verilere bakılır? Süspansiyon konforu, ses yalıtımı, iç hacim ve arka diz mesafesi, bagaj hacmi, koltuk ergonomisi.

9–10Sınıfının en konforlularından

7–8Sınıf ortalamasının üstü

5–6Sert süspansiyon, zayıf yalıtım veya dar iç mekân

0–4Belirgin şekilde rahatsız

Sınırlarımız

Puanlar bir modelin genel eğilimini gösterir, satın alacağınız tek bir aracın durumunu değil. Aynı model, bakım geçmişine göre çok farklı olabilir. Yapay zekâ da hata yapabilir: bir hata görürseniz bize bildirin, kaynağıyla birlikte düzeltelim. Satın almadan önce aracı mutlaka ekspertize götürün.